Hlutverk fullorðinsfræðara i samfélaginu

feb 24 2016 in , by Hróbjartur Árnason

horft yfir Hafnarfjörð...

Hvað sérð þú þegar þú horfir yfir þitt bæjarfélag, sveitafélag eða samfélag sem þér hefur verið trúað fyrir sem fullorðinsfræðari?

Þegar við hugsum um skipulagningu náms fyrir aðra þá spáum við gjarnan í ferlið sem fer af stað þegar við höfum ákveðið að það sé þörf fyrir ákeðið námsferli fyrir tiltekinn hóp. Það kemur í ljós að hópur starfsmanna muni þurfa að breyta vinnulagi sínu vegna breytinga eða nýunga í tölvukerfi, lagaumhverfi eða markmiðum stofnunarinnar. Aukn neysla geðlyfja bendir til andlegra vandamála í samfélaginu og því er ákveðið að bjóða upp á nám og stuðning sem getur bætt andlega líðan fólks… o.s.frv.

En hvað gerist á undan???

Ef við leyfum okkur að líta á fullorðinsfræðara (í hvaða hlutverkum sem þær kunna að vera) sem leiðtoga þá er það líka þeirra hlutverk að fylgjast með samfélagi sínu; spyrja sig hvað er að gerast, hvar kreppir skóinn… hvert stefnir ??? og spá á hvaða hátt þeirra starf, stofnun gæti eða ætti að koma að með stuðning við nám og lærdóm.

Það gæti þurft að kalla saman hagsmunaaðila til að skoða málið / „vandann“  / viðfangsefnið. Það gæti verið gagnlegt að byrja að blogga um efnið og sjá hver viðbrögðin verða, eða bjóða upp á morgunverðarfund eða opna umræðufundi… Fyrirtæki, stofnanir, símenntunarmiðstöðvar eða fræðsludeildir fyrirtækja, stofnana, stéttarfélaga sem hafa tekið að sér það stuðla að og styðja við nám og þroska skjólstæðinga sinna gerðu vel í að ákveða á hvaða hátt þau geta innt af hendi hlutverk sitt sem leiðtogar og prófa sig áfram með alls konar aðferðum til að hjálpa þeim sem þau vinna með til að læra, þroskast og komast lengra hvað það mál snertir sem blasir við.

Til þess að svo geti verið þarf vissulega umboðið að vera skyrt og þeir sem hafa umboðið þurfa að kunna til verka og hafa tæki, tól, samhengi og sambönd sem nýtast til þess að koma góðum hlutum af stað.

Ég rakst (með hjálp nemanda við námsleiðina) á stofnun sem hefur sett svona hluti í ferli og ætlar ÖLLUM starfsmönnum að taka þátt í formlegum starfshópum sem hafa það hlutverk að skanna samfélagið, umræðuna og annað sem er að gerast með spurninguna á lofti: „Er eitthvað að gerast á þessu sviði…“ eða „Eru greinilegar námsþarfir að opinberast…. sem kalla á að við bjóðum okkar þjónustu til að gera tiltekið mál að umræðuefni á einhvern hátt eða að styðja við nám á annan hátt?“

Starfsfólkinu er sem sagt skipt niður í 10 þematíska starfshópa sem fylgjast hver með sínu sviði og eiga reglulega að koma upp með frumkvæði (progam) á sínu sviði sem þeir bjóða samfélaginu. Á vef stofnunarainnara liggja opinberlega frammi leiðbeiningar og eyðublöð sem styðja við þessa vinnu.

Sjá á  vef North Dakota State University

Ég fór í kjölfarið að velta fyrir mér hvot fyrirtæki, stofnun eða deild sem hefur  aðgang að faglegum sérfræðingum og fólki sem kann að skipuleggja námsferla fyrir fullorðna ætti ekki að hafa allt sem þarf til þess að svara, á einhvern uppbyggilegan hátt, samfélagslegum þörfum sem blasa þeim við eða sem eru að koma fram. Mér finnst full ástæða að við veltum fyrir okkur hvaða ábyrgð fræðsludeild, símenntunarmiðstöð, háskóli og aðrir fræðsluaðilar hafa til að vinna á forvirkan hátt að heill samfélagsins með því að eiga frumkvæði að alls konar menntandi uppátækjum sem fá samborgara okkar til að hugsa um mikilvæg mál og eða styðja við þá þegar nýjar óvæntar spurningar og áskoranir knýja dyra.

Þekking á aðferðum þarfagreiningar og á ólíkum leiðum til að skipuuleggja alls konar nám og námsferla fyrir fullorðna hljóta að koma að góðum notum við slíka iðju.